Lấy ý kiến góp ý dự thảo Nghị định về Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ quốc gia
(ĐCSVN) – Sáng 4/3, tại Hà Nội, Hội đồng Tư vấn quốc gia – Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tổ chức hội nghị lấy ý kiến góp ý đối với dự thảo Nghị định quy định về Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ quốc gia (NAFOSTED). Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại Văn phòng Trung ương Đảng, kết nối trực tuyến với một số đại biểu tại các nước trên thế giới và trong nước. Quang cảnh hội nghị Đề xuất nhiều cơ chế mới nhằm nâng cao vai trò Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ quốc gia Trình bày dự thảo Nghị định quy định về tổ chức và hoạt động của Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ quốc gia, đồng chí Đào Ngọc Chiến, Giám đốc Quỹ NAFOSTED cho biết, Quỹ được Quốc hội giao Chính phủ thành lập tại Luật Khoa học và Công nghệ năm 2000. Trên cơ sở đó, Chính phủ đã ban hành Điều lệ Quỹ thông qua các Nghị định 122/2003/NĐ-CP ngày 22/10/2003 thành lập Quỹ phát triển khoa học công nghệ quốc gia, sau đó là Nghị định 23/2014/NĐ-CP của Chính phủ ngày 3/4/2014 và Nghị định 19/2021/NĐ-CP sửa đổi Điều lệ tổ chức và hoạt động của Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ Quốc gia kèm theo Nghị định 23. Sau khi Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo năm 2025 được ban hành, một phần chức năng của Quỹ đã được quy định tại Nghị định 265/2025/NĐ-CP ngày 14/10/2025; tuy nhiên, địa vị pháp lý và nhiều hoạt động khác vẫn chưa được quy định đầy đủ. Vì vậy, Bộ Khoa học và Công nghệ đã xin ý kiến Thủ tướng Chính phủ và được chấp thuận xây dựng Nghị định này theo quy trình rút gọn. Ban đầu, việc xây dựng Nghị định nhằm phù hợp với luật mới và bảo đảm hành lang pháp lý, tuy nhiên sau khi tiếp thu ý kiến chỉ đạo, lãnh đạo Bộ Khoa học và Công nghệ cho rằng dự thảo ban đầu chưa đạt yêu cầu do chưa có tính đột phá. Theo đó, dự thảo Nghị định gồm 8 chương, 42 điều, được xây dựng trên ba trụ cột hoạt động chính. Trong đó, trụ cột thứ nhất là tài trợ, đặt hàng triển khai các chương trình, nhiệm vụ khoa học và công nghệ; trụ cột thứ hai là hỗ trợ nâng cao năng lực khoa học và công nghệ quốc gia; trụ cột thứ ba là thúc đẩy hội nhập quốc tế và kết nối chuỗi hoạt động khoa học và công nghệ. Dự thảo cũng đề xuất một số nội dung mới như mở rộng loại hình nhiệm vụ sang các lĩnh vực công nghệ cao, công nghệ chiến lược, công nghệ lõi, công nghiệp bán dẫn, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo; đồng thời đưa vào mô hình liên kết “Ba nhà” (Nhà nước – Nhà khoa học – Nhà doanh nghiệp) nhằm thúc đẩy hợp tác nghiên cứu. Đồng chí Đào Ngọc Chiến, Giám đốc Quỹ NAFOSTED trình bày dự thảo Nghị định quy định về tổ chức và hoạt động của Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ quốc gia. Bên cạnh đó, dự thảo tạo hành lang để triển khai các sáng kiến đột phá theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ; bổ sung loại hình nghiên cứu cơ bản xuất sắc với định hướng đầu tư dài hạn từ 5–10 năm; đồng thời bổ sung quy định về vinh danh và khen thưởng các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc bên cạnh Giải thưởng Tạ Quang Bửu. Một nội dung mới khác là cơ chế hỗ trợ đầu tư hạ tầng và trang thiết bị nhằm nâng cao năng lực các phòng thí nghiệm đã được đầu tư; hỗ trợ kiểm chứng công nghệ trước khi chuyển sang giai đoạn khởi nghiệp; đồng thời mở rộng hoạt động hội nhập quốc tế, chủ động tham gia các mạng lưới khoa học toàn cầu để đưa kết quả nghiên cứu của Việt Nam tiệm cận chuẩn mực quốc tế. Về quản lý tài chính và rủi ro, dự thảo xây dựng quy trình tiếp nhận và xử lý rủi ro trong nghiên cứu khoa học theo hướng hỗ trợ tối đa cho nhà khoa học; đồng thời đề xuất cơ chế cấp vốn ổn định cho Quỹ với mức tối thiểu 3.000 tỷ đồng mỗi năm theo cơ chế quỹ. Nguyên tắc quản lý tài chính gắn với tiến độ và kết quả thực hiện, giảm thủ tục hành chính trong quyết toán và hướng tới khoán chi đến sản phẩm cuối cùng. Theo kế hoạch, Quỹ sẽ tiếp tục hoàn thiện dự thảo để trình Chính phủ vào tháng 3/2026. Đề xuất hoàn thiện cơ chế quản trị và thu hút nhân lực khoa học Tại hội nghị, nhiều chuyên gia, nhà khoa học đã đóng góp ý kiến nhằm hoàn thiện dự thảo Nghị định. Mở đầu góp ý, GS. Nguyễn Xuân Huấn, Đại học Công lập Middlesex London (Vương quốc Anh), Chủ tịch Hội trí thức Việt Nam tại Vương quốc Anh, đề nghị cân nhắc lại tên gọi và vị thế của Quỹ theo hướng định vị như một tổ chức nghiên cứu và đổi mới sáng tạo để thể hiện vai trò rộng hơn; đồng thời xem xét cơ chế hoạt động độc lập hơn dưới sự bảo trợ của Bộ Khoa học và Công nghệ. Về tổ chức bộ máy, GS. Nguyễn Xuân Huấn đề xuất tinh gọn cơ cấu, có thể hợp nhất Hội đồng tư vấn chiến lược và Ban kiểm soát thành Hội đồng Quản trị Quỹ; đồng thời tổ chức các hội đồng khoa học theo chuyên









