Chiều ngày 11/8/2026, tại Canberra, trong khuôn khổ chuyến công tác tại Australia, đoàn công tác của Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ Quốc gia (NAFOSTED) do PGS.TS. Đào Ngọc Chiến, Giám đốc Quỹ, làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc với đại diện Bộ Công nghiệp, Khoa học và Tài nguyên Australia (DISR), Hội đồng Nghiên cứu Australia (ARC), Viện Hàn lâm Khoa học Australia (AAS) và Hội đồng Nghiên cứu Y tế và Sức khỏe Quốc gia Australia (NHMRC). Tham dự buổi làm việc về phía Australia có bà Jo Fielding – Quyền Giám đốc Khối Hợp tác và Đầu tư Quốc tế, DISR Australia; bà Ute Roessner – Giám đốc điều hành ARC; bà Melissa Abberton – Giám đốc điều hành AAS; ông Adam Chapman – Giám đốc NHMRC, cùng đại diện các đơn vị chuyên môn.
Giới thiệu hệ sinh thái khoa học, công nghệ và các mô hình hỗ trợ nghiên cứu của Australia
Tại buổi làm việc, PGS.TS. Đào Ngọc Chiến đã giới thiệu khái quát về NAFOSTED, chức năng, nhiệm vụ, mô hình hoạt động và các chương trình tài trợ của Quỹ, đồng thời chia sẻ những định hướng phát triển trong thời gian tới. Giám đốc Quỹ nhấn mạnh mong muốn tăng cường hợp tác giữa NAFOSTED với các cơ quan, tổ chức khoa học và tài trợ nghiên cứu của Australia, đặc biệt trong các lĩnh vực tài trợ nghiên cứu, phát triển nguồn nhân lực khoa học, thúc đẩy hợp tác nghiên cứu quốc tế và huy động nguồn lực xã hội cho hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Giám đốc Quỹ NAFOSTED Đào Ngọc Chiến chia sẻ các thông tin về Quỹ
Đáp lại những chia sẻ của phía Quỹ NAFOSTED, Đại diện DISR Australia đã giới thiệu tổng quan về hệ sinh thái khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của Australia, trong đó làm rõ vai trò của các cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức nghiên cứu công lập, trường đại học, doanh nghiệp cũng như các nguồn lực đầu tư và tài trợ cho nghiên cứu và phát triển. Những chia sẻ này giúp đoàn công tác NAFOSTED có thêm thông tin về mô hình tổ chức, cơ chế phối hợp giữa các chủ thể trong hệ sinh thái và phương thức huy động, phân bổ nguồn lực dành cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo tại Australia.
Đại diện DISR Australia giới thiệu về hệ sinh thái khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của Australia
Tiếp đó, đại diện Viện Hàn lâm Khoa học Australia (AAS) giới thiệu về hoạt động của Viện, trong đó tập trung vào các chương trình hợp tác quốc tế, nghiên cứu khoa học và hỗ trợ nâng cao năng lực dành cho khu vực châu Á. Một số chương trình tiêu biểu được chia sẻ như Sáng kiến Khoa học Thách thức khu vực châu Á – Thái Bình Dương và chương trình Hạt giống Khoa học dành cho khu vực châu Á, cùng các hoạt động kết nối, hỗ trợ các nhà khoa học trong khu vực. Đây là những kinh nghiệm có giá trị tham khảo đối với NAFOSTED trong quá trình nghiên cứu, xây dựng các chương trình hợp tác quốc tế và hỗ trợ các nhóm nghiên cứu, nhà khoa học Việt Nam tham gia sâu hơn vào mạng lưới nghiên cứu khu vực và quốc tế.
Cũng tại buổi làm việc, ông Adam Chapman, Giám đốc NHMRC, đã trao đổi về chức năng, mô hình hoạt động, các lĩnh vực ưu tiên và định hướng của Hội đồng trong tài trợ nghiên cứu y tế và sức khỏe, đồng thời chia sẻ về định hướng duy trì và phát triển hợp tác nghiên cứu với Việt Nam trong thời gian tới. Những nội dung trao đổi góp phần mở ra thêm cơ hội để hai bên tăng cường kết nối trong các lĩnh vực nghiên cứu có thế mạnh và cùng quan tâm.
Ông Adam Chapman, Giám đốc NHMRC trao đổi một số thông tin về hoạt động của NHMRC
Bên cạnh các nội dung giới thiệu tổng quan, bà Kimberly Shrives, Trưởng ban Kế hoạch tài chính của DISR, đã chia sẻ cụ thể về quy trình xây dựng kế hoạch, lập dự toán và dự kiến nguồn kinh phí dành cho hoạt động tài trợ hằng năm. Đây là nội dung được đoàn công tác NAFOSTED quan tâm, bởi kinh nghiệm của Australia trong xây dựng kế hoạch tài chính và phân bổ nguồn lực có thể cung cấp những tham khảo thiết thực cho công tác quản lý và tổ chức hoạt động tài trợ nghiên cứu của Quỹ.
Trao đổi kinh nghiệm quản lý tài trợ và mở rộng hợp tác Việt Nam – Australia
rên cơ sở những thông tin được chia sẻ, nội dung buổi làm việc được tiếp tục đi sâu vào kinh nghiệm tổ chức và quản lý hoạt động tài trợ nghiên cứu. Đoàn công tác NAFOSTED tập trung trao đổi với các cơ quan Australia về mô hình quản lý và kiểm soát rủi ro; quy trình kiểm tra, đánh giá và giám sát quá trình thực hiện nhiệm vụ khoa học và công nghệ; cơ chế đánh giá, lựa chọn và tài trợ đối với các nhà nghiên cứu, nghiên cứu sinh xuất sắc; cũng như cách thức huy động sự tham gia của doanh nghiệp trong các dự án được tài trợ.
Đáng chú ý, GS. Ute Roessner, Giám đốc điều hành ARC, đã chia sẻ về sự thay đổi trong định hướng tài trợ của Hội đồng. Nếu trước đây ARC tập trung chủ yếu vào tài trợ nghiên cứu cơ bản, thì trong thời gian gần đây, Hội đồng đã triển khai chương trình Nghiên cứu khai phá (Blue sky), hướng tới hỗ trợ những ý tưởng nghiên cứu mới, có tính đột phá và tiềm năng tạo ra những hướng nghiên cứu mới. Theo GS. Ute Roessner, việc mở rộng phạm vi tài trợ cũng đặt ra yêu cầu phải có cách tiếp cận phù hợp đối với những dự án có mức độ rủi ro cao, bởi các ý tưởng nghiên cứu mang tính đột phá không phải lúc nào cũng có thể bảo đảm kết quả theo những tiêu chí truyền thống. Vì vậy, cùng với việc chấp nhận rủi ro ở mức phù hợp, công tác đánh giá và quản lý cần được thiết kế để nhận diện đúng tiềm năng của đề xuất nghiên cứu.
Bà Ute Roessner – Giám đốc điều hành ARC chia sẻ các thông tin tài trợ của ARC
Từ kinh nghiệm của ARC, các đại biểu cũng trao đổi về sự cần thiết của việc đánh giá đề xuất nghiên cứu trên nhiều chiều cạnh, không chỉ xem xét bản thân ý tưởng mà còn phân tích điểm mạnh, điểm hạn chế và tiềm năng phát triển của từng lĩnh vực nghiên cứu, tổ chức chủ trì và đội ngũ nhà nghiên cứu. Cách tiếp cận này giúp cơ quan tài trợ có cơ sở xác định mức độ đầu tư phù hợp, trong đó quy mô nguồn lực và thời gian thực hiện của mỗi dự án có thể được cân nhắc khác nhau tùy theo mục tiêu, tính chất và mức độ rủi ro của nhiệm vụ. Việc phân bổ nguồn lực vì vậy không chỉ dựa trên một khuôn mẫu chung mà cần gắn với chất lượng đề xuất, năng lực thực hiện và triển vọng của nghiên cứu.
Những kinh nghiệm trên được NAFOSTED quan tâm, nhất là trong bối cảnh Quỹ đang nghiên cứu đổi mới phương thức tài trợ theo hướng vừa bảo đảm tính chặt chẽ, minh bạch trong đánh giá, vừa tạo không gian cho các ý tưởng mới và những nghiên cứu có tiềm năng đột phá. Bên cạnh đó, hai bên cũng trao đổi về quy trình thẩm định, theo dõi, đánh giá kết quả và quản lý nguồn kinh phí tài trợ, cũng như cách thức thúc đẩy sự tham gia của doanh nghiệp trong nghiên cứu và phát triển nhằm tăng khả năng chuyển giao, ứng dụng kết quả nghiên cứu vào thực tiễn.
Hai bên đã có cuộc trao đổi thảo luận chuyên sâu về những vấn đề quan tâm
Từ những trao đổi cụ thể, hai bên đã có thêm cơ sở để nhìn nhận những điểm tương đồng và khác biệt trong mô hình tài trợ, quản lý rủi ro và đánh giá nghiên cứu của mỗi nước, đồng thời xác định các nội dung có thể tiếp tục chia sẻ kinh nghiệm trong thời gian tới. Đây cũng là nền tảng để NAFOSTED và các đối tác Australia mở rộng hợp tác trong tài trợ nghiên cứu, phát triển nguồn nhân lực khoa học, kết nối các tổ chức nghiên cứu và huy động nguồn lực cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, góp phần đưa hợp tác khoa học và công nghệ Việt Nam – Australia ngày càng đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả.
Các đại biểu tham dự buổi làm việc chụp ảnh lưu niệm
Phòng Chuyển đổi số