Định hướng ưu tiên tài trợ các chương trình hợp tác quốc tế do NAFOSTED tài trợ
Quỹ Phát triển Khoa học và Công nghệ Quốc gia (NAFOSTED) đang chủ động tái định hình chiến lược tài trợ các chương trình hợp tác quốc tế theo hướng có trọng tâm, chuyển từ tài trợ đơn lẻ sang tài trợ theo chương trình gắn với các bài toán lớn của quốc gia; tăng cường cơ chế đồng tài trợ thực chất để huy động nguồn lực quốc tế; đồng thời ưu tiên các công nghệ nền tảng và công nghệ lõi có khả năng tạo đột phá, nhằm nâng cao chất lượng nghiên cứu của các chương trình hợp tác quốc tế và năng lực đổi mới sáng tạo quốc gia. Thông tin trên được đưa ra tại Hội thảo “Định hướng ưu tiên tài trợ các chương trình hợp tác quốc tế do Quỹ tài trợ trong bối cảnh mới” do NAFOSTED tổ chức vào ngày 03/4/2026, tại Hà Nội, với sự tham gia của cơ quan quản lý, nhà khoa học và chuyên gia trong các lĩnh vực công nghệ trọng điểm. Định vị “cầu nối chiến lược”, thúc đẩy hệ sinh thái hợp tác quốc tế sâu rộng Phát biểu khai mạc Hội thảo, TS. Nguyễn Phú Bình, Phó Giám đốc NAFOSTED nhấn mạnh, trong bối cảnh khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (KH,CN&ĐMST) đang trở thành động lực trung tâm của phát triển toàn cầu, hợp tác quốc tế đã chuyển từ vai trò hỗ trợ sang trụ cột chiến lược, góp phần trực tiếp nâng cao chất lượng nghiên cứu, kết nối tri thức toàn cầu và rút ngắn khoảng cách công nghệ. Tuy vậy, theo TS. Nguyễn Phú Bình, hiệu quả hợp tác vẫn chưa tương xứng với tiềm năng, mức độ đồng tài trợ còn hạn chế, các chương trình còn phân tán, thiếu định hướng ưu tiên rõ ràng. Do đó, NAFOSTED xác định yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ trong giai đoạn tới: Chuyển từ tài trợ đơn lẻ sang tài trợ theo chương trình gắn với các bài toán lớn của quốc gia; tăng cường cơ chế đồng tài trợ thực chất để huy động nguồn lực quốc tế; đồng thời lựa chọn có trọng tâm các lĩnh vực ưu tiên, đặc biệt là các công nghệ nền tảng và công nghệ lõi có khả năng tạo đột phá. TS. Nguyễn Phú Bình, Phó Giám đốc NAFOSTED phát biểu khai mạc Hội thảo. Chia sẻ định hướng ưu tiên tài trợ hợp tác quốc tế của Quỹ, TS. Nguyễn Phú Bình cho biết, trong giai đoạn 2025 – 2030, NAFOSTED định vị rõ vai trò là “cầu nối chiến lược” đưa khoa học Việt Nam hội nhập sâu với thế giới. Với triết lý tài trợ theo chuẩn mực quốc tế, mở rộng kết nối toàn cầu và huy động đa dạng nguồn lực, Quỹ đang kiến tạo một hệ sinh thái hợp tác quốc tế ngày càng thực chất, hiệu quả và có chiều sâu. Đến nay, NAFOSTED đã thiết lập quan hệ với hơn 20 quốc gia, triển khai khoảng 200 nhiệm vụ hợp tác quốc tế và xây dựng mạng lưới khoảng 25 đối tác chiến lược. Không gian hợp tác được mở rộng theo nhiều tầng nấc: Từ các chương trình nghị định thư cấp Chính phủ, đến hợp tác song phương – đa phương giữa các quỹ, và các dự án chuyển giao công nghệ gắn với ứng dụng, thương mại hóa. Song song với đó, hệ thống chính sách ưu đãi dành cho nhà khoa học ngày càng hoàn thiện: Hỗ trợ nghiên cứu và thực tập ngắn hạn ở nước ngoài; tài trợ mời chuyên gia quốc tế; kết nối hội thảo học thuật toàn cầu; và đặc biệt là hỗ trợ công bố trên các tạp chí khoa học uy tín thế giới. Các cơ chế tài trợ cũng được cải cách mạnh mẽ theo hướng chuẩn quốc tế: Chấp nhận rủi ro trong nghiên cứu, mở rộng khoán chi, nâng cấp quản lý từ đề tài đơn lẻ sang chuỗi nhiệm vụ, số hóa toàn bộ quy trình và minh bạch hóa sở hữu trí tuệ; nhằm đảm bảo chất lượng hợp tác, từ định hướng quốc gia, cam kết đối tác đến năng lực thực thi và hiệu quả đầu ra. Đặc biệt, các lĩnh vực ưu tiên tập trung vào công nghệ cao và công nghệ chiến lược theo định hướng của Chính phủ, nhằm tạo ra những đột phá mang tính dẫn dắt. NAFOSTED khuyến nghị cộng đồng khoa học cần chủ động tìm kiếm đối tác, xây dựng đề xuất song phương từ sớm; tăng cường gắn kết với doanh nghiệp để nâng cao tính ứng dụng; tận dụng tối đa cơ chế khoán chi; chuyên nghiệp hóa quản trị nhóm nghiên cứu; số hóa 100% thích ứng ngay với quy trình quản lý trên nền tảng số. TS. Isabelle Verbaeys, Trưởng Khối Hợp tác quốc tế, Quỹ Nghiên cứu vùng Flanders, Bỉ (FWO) giới thiệu, kêu gọi đề xuất các dự án nghiên cứu chung giữa Việt Nam và FWO tại Hội thảo. Hướng tới nghiên cứu trọng tâm, ưu tiên công nghệ lõi và phát triển sản phẩm “Make in Viet Nam” Phát biểu tại Hội thảo, đại diện Vụ Hợp tác quốc tế, Bộ KH&CN cho biết, trong giai đoạn 2021-2025, hợp tác KH&CN theo Nghị định thư được duy trì ổn định, đúng tiến độ với 65 nhiệm vụ triển khai, chủ yếu tập trung vào các đối tác truyền thống như Italy, Hàn Quốc, Đức. Tuy nhiên, hạn chế lớn là thiếu định hướng chiến lược dài hạn, chưa chuyển sang chiều sâu và thiếu sự tham gia của doanh nghiệp. Để nâng cao hiệu quả triển khai nhiệm vụ nghị định thư, đại diện Vụ Hợp tác quốc tế cho rằng, cần tập trung vào 4 giải pháp trọng tâm, gồm: Xác định danh mục đối tác








